26. Pozorne środki zaradcze: neutralizacja, WD-40 i „nieszkodliwy” chrom(III)

„Neutralizacja”

Kilku producentów wymienionych w tej analizie zaleca „zneutralizowanie” pozostałości chromu(VI) i przedstawia to jako wystarczający środek ochrony pracy. Pojęcie sugeruje, że chrom(VI) da się uczynić nieszkodliwym. W rzeczywistości chodzi o reakcję redoks: reduktor przemienia chrom(VI) w chrom(III). Niemal całkowicie udaje się to tylko w korzystnych warunkach, a więc przy wystarczającym kontakcie między reduktorem a chromianem, wystarczającej ilości, wilgotności i czasie działania. Na porowatych materiałach izolacyjnych, w przestrzeniach między włóknami, pod osadami oraz na gorących lub suchych powierzchniach warunki te w praktyce występują rzadko. [22, 25]

sam odnotowuje, że podzespół po ponownym obciążeniu termicznym nie jest już uznawany za zneutralizowany („If the component part is subjected to thermal stress again, it is no longer considered neutralized.”). Przyczyna pozostaje: dopóki chrom, wapń lub sód, tlen i temperatura spotykają się razem, chromian powstaje na nowo w kolejnym cyklu eksploatacyjnym. [11, 22, 50]

Obróbka chromu(VI) reduktorem jest ponadto sama zastosowaniem w rozumieniu artykułu 3 punkt 24 REACH („obróbka”). O tym, czy mieści się ona w planowanym ograniczeniu UE, rozstrzyga ostateczny tekst prawny. [59, 60]

Pojęcie jest już rzeczowo błędne. Neutralizacja w rozumieniu chemicznym to reakcja kwasu z zasadą prowadząca do powstania soli i wody, a więc przesunięcie wartości pH. Chromian nie jest problemem kwasowo-zasadowym. Przejście chromu(VI) w chrom(III) jest reakcją redoks, która wymaga odpowiedniego reduktora, odpowiedniego zakresu pH, wystarczającego czasu kontaktu i dowodu skuteczności.

Jak wygląda zastosowanie w praktyce, pokazuje instrukcja robocza „Instructie voorkomen blootstelling aan Chroom(VI)“ firmy Vattenfall Generation NL, pierwsza wersja z 18 lutego 2019 roku, ostatnia całościowa aktualizacja z 29 kwietnia 2024 roku. Opisuje ona drogę powstawania trafnie: chromian wapnia powstaje, gdy metal podstawowy zawierający chrom wchodzi w kontakt z wapniem i utleniaczem w temperaturach około 350 °C lub wyższych; jako dotychczas zidentyfikowane źródła wapnia wskazuje określone pasty Anti-Seize oraz materiał izolacyjny zawierający wapń. Do obróbki przewiduje dwa środki, Siemens Umwandler Spray oraz samodzielnie przygotowany roztwór kwasu askorbinowego, oba o ograniczonej trwałości i z widocznie podaną datą przygotowania, proszek dwa lata, roztwór mokry tydzień. Powierzchnię się opryskuje lub zwilża, roztwór musi być dostatecznie lepki albo utrzymywany trwale w stanie mokrym, ponieważ przemiana może trwać kilka minut, a następnie czyści się powierzchnię ściereczką. [115]

Kwas askorbinowy jest, inaczej niż omawiany dalej olej penetrujący, rzeczywistym reduktorem. Zarzut nie dotyczy więc substancji, lecz warunków. Dowody skuteczności redukcji chromu(VI) pochodzą z układów ciecz–ciecz. Tutaj chodzi o obróbkę ciecz–ciało suche otwartej powierzchni, która w otoczeniu turbin i silników regularnie nosi pozostałości olejów i smarów. Pełnej przemiany nie można w tych warunkach oczekiwać, a dla izolacji do wysokich temperatur nie istnieje dowód skuteczności.

Kontrola skuteczności opiera się w całości na kolorymetrycznym teście szybkim, w instrukcji na zestawie testowym TK11 firmy MATinspired. Jeżeli wypadnie on ujemnie, zgodnie z brzmieniem instrukcji nie są wymagane żadne dalsze środki ani wyposażenie ochronne. Każdą czynność czyszczenia należy zakończyć ujemnym wynikiem testu, a także narzędzia i używane maski pełnotwarzowe wracają po ujemnym teście do magazynu. Pomiary powietrza instrukcja uznaje w normalnym przypadku za zbędne. Jaką wartość informacyjną ma taki test, pokazuje francuskie badanie polowe: przy turbosprężarce analityka laboratoryjna wykazała 869 ng Cr(VI), podczas gdy kolorymetryczny test szybki w tym samym miejscu wypadł ujemnie (rozdział 19). [115]

Materace izolacyjne są zgodnie z tą samą instrukcją zamgławiane kwasem askorbinowym i następnie ponownie zabudowywane; pozostały materiał izolacyjny jest zamgławiany i usuwany jako odpad zakładowy. Partner reakcji wraca tym samym razem z materiałem na gorący element, a przy kolejnym rozruchu wszystkie warunki powstawania są znów spełnione. Dla azbestu nie istnieje instrukcja, by potraktować włókna i następnie ponownie zabudować materiał. [115]

Dla sprzętu firmy GE kwas askorbinowy został, zgodnie z pismem producenta, zawieszony, ponieważ ma on negatywnie wpływać na mikrostrukturę materiału; w zamian przewidziane jest tam czyszczenie środkiem WD-40. [115]

Na spotkaniu „Chroom-6 verbindingen onder thermische isolatie” organizowanym przez iTanks i Chroom 6 Informatie Kennis Centrum w dniu 6 listopada 2025 roku z prezentacjami wystąpiło sześciu dostawców: Insulcon, Kavarmat, OOI, Ecopoint, Sherwin Williams i Econtras. Ecopoint przedstawił „Chrome-6 Neutralizer”, według własnego opisu roztwór kwasów, który redukuje Cr(VI) do Cr(III), gotowy do użycia i o trwałości co najmniej dwóch lat. Warunki powstawania są na slajdzie podane prawidłowo: chrom w stali nierdzewnej, temperatura powyżej 250 °C, izolacja zawierająca wapń, obok tego potas, sód lub magnez, do tego wilgoć i kondensacja. [116]

Certyfikat, który SEEF B.V. sporządził w sierpniu 2025 roku na zlecenie Eco-Point International BV dla Chrome-VI Neutralizer (PR269), jest w swoim założeniu poprawny, ponieważ nie twierdzi więcej, niż zostało zbadane. Skuteczność obowiązuje według niego „mits deze verbindingen oplosbaar zijn in de neutralizer-oplossing”, czyli tylko w zakresie, w jakim związki te są rozpuszczalne w roztworze. Wyrób starzeje się i traci skuteczność, obrobioną powierzchnię należy utrzymywać mokrą przez co najmniej 15 minut i musi być ona wystarczająco wychłodzona, a jeżeli test pozostaje potem pozytywny, obróbka była niewystarczająca i trzeba ją powtórzyć. Do kontroli certyfikat stwierdza: „Een negatieve uitslag is echter niet betrouwbaar”, negatywny wynik wymazu nie jest miarodajny; zalecana jest wtedy wiarygodna analiza, SEEF TK01 albo analityka laboratoryjna. I dalej: „Het is echter geen garantie dat blootstelling volledig wordt voorkomen”, wyrób jest „een hulpmiddel binnen een veiligheidsstrategie en geen oplossing die alle risico’s zelfstandig elimineert”. Dokument, który w ten sposób ujawnia własny zasięg, jest miarą, według której można ocenić to, co się z niego czyni. [116]

Slajd prezentacyjny podaje cztery punkty: skuteczną neutralizację, 15 minut czasu oddziaływania na wychłodzonym podłożu, znaczące zmniejszenie prawdopodobieństwa narażenia oraz środek pomocniczy w ramach strategii bezpieczeństwa. Nie zostały podane warunek rozpuszczalności, starzenie, powtórzenie obróbki przy pozytywnym teście ani zdanie o niemiarodajności negatywnego wyniku testu. Slajd końcowy reklamuje natomiast słowami „Bewezen actieve RTU vloeistof” i „Meten is weten!”. Pomiar staje się tym samym argumentem, podczas gdy w certyfikacie jest on miejscem, w którym ostrzega się przed wynikiem negatywnym. Nazwa wyrobu „Neutralizer” nosi to samo nieporozumienie w tytule, ponieważ opisany jest roztwór kwasu, który redukuje. [116]

Instrukcja robocza Vattenfall Generation NL jest starsza niż te dokumenty. Kwas askorbinowy doszedł według jej własnej historii wersji 11 czerwca 2019 roku, czyszczenie środkiem WD-40 dla sprzętu firmy GE 28 października 2022 roku, ostatnia całościowa aktualizacja nosi datę 29 kwietnia 2024 roku. Nie mogła ona znać certyfikatu z sierpnia 2025 roku ani badania środka WD-40 z września 2026 roku. Ocenić można zatem nie jej powstanie, lecz jej dalsze obowiązywanie. Na spotkaniu 6 listopada 2025 roku, trzy miesiące po certyfikacie, Econtras, zakład izolacyjny należący do Isolatiebedrijf C.J. van Waas BV, przedstawił pod nagłówkiem „Reinigen met Ascorbinezuur” tę samą instrukcję w niezmienionej postaci, wraz z informacją, że chodzi o roztwór kwasu askorbinowego wytwarzany przez Vattenfall we własnym zakresie, oraz wraz ze zdaniem, że przy negatywnym wyniku testu dalsze środki nie są konieczne. [115, 116]

Dla oleju penetrującego przewidzianego w instrukcji to samo laboratorium, które poświadczyło Neutralizerowi skuteczność pod określonymi warunkami, obaliło jakiekolwiek działanie redukujące: 96,8 procent odzysku przy już rozpuszczonym chromie(VI), brak zależności dawka-skutek przy całkowitej ekstrakcji i 5,8 procent odzysku na ciele stałym jako artefakt rozpuszczalności. Oba wyniki nie są ze sobą sprzeczne, rozdzielają one skuteczne od nieskutecznego. W instrukcji roboczej oba środki stoją obok siebie jako równoważne metody czyszczenia.

Zwolnienie ze środków ochronnych opiera się w tej praktyce na procedurze, której negatywny wynik laboratorium badawcze pisemnie uznaje za niemiarodajny. To stwierdzenie dotyczy procedury badawczej, a nie jednego wyrobu. Ten sam kierunek pokazuje francuskie badanie polowe z 869 ng Cr(VI) w analityce laboratoryjnej na turbosprężarce przy negatywnym wyniku testu szybkiego w tym samym miejscu (rozdział 19). Środek, którego kontrola skuteczności może wypaść fałszywie negatywnie, nie spełnia obowiązku z § 7 ustęp 9 niemieckiego rozporządzenia o substancjach niebezpiecznych (Gefahrstoffverordnung), polegającego na sprawdzaniu skuteczności odpowiednimi metodami tam, gdzie nie istnieją wartości graniczne. W praktyce prowadzi to do tego, że środki ochrony są zdejmowane, narzędzia i ochrona dróg oddechowych wracają do wspólnego zasobu, a zroszony materiał izolacyjny jest ponownie zabudowywany. Dla azbestu nikt nie zwolniłby strefy czarnej na podstawie barwnego testu szybkiego.

Certyfikat jest najdokładniejszym dokumentem tego łańcucha i jedynym, który nazywa własne granice; nie ma w tym krytyki jednostki badawczej, przeciwnie, wykazała ona wynik i jego zasięg w całości. Czym staje się to w obiegu przemysłowym, jest czymś innym: pod znanymi logotypami poprawne zaświadczenia skraca się do czterech punktów reklamowych, warunki wypadają, a czytelnikowi niebędącemu fachowcem sugeruje się bezpieczeństwo tam, gdzie zaświadczenie wyraźnie go nie daje. Najdalej sięga przy tym działanie instrukcji technicznych dużych koncernów, ponieważ przedstawiają one postępowanie ze związkiem rakotwórczym i zagrażającym wodom jako normalny krok pracy, z butelką z rozpylaczem, szmatką, paskami testowymi i następującym potem ponownym wykorzystaniem materiału.

Niemiecka branżowa instytucja ubezpieczenia wypadkowego dla budownictwa wywodzi na swojej stronie „Chrom(VI)-Verbindungen an Edelstahl”, że „można stosować środki wiążące włókna redukujące chromiany”, oraz: „Redukują one chromian do niekrytycznych związków chromu(III) i wiążą włókna.” Jako jedyne zastrzeżenie następuje, że stosowanie środka redukującego może „w danym przypadku mieć negatywny wpływ na obrobione materiały” i należy je uzgodnić ze zleceniodawcą. Dowód skuteczności, obecność olejów i smarów oraz obowiązek z § 7 ustęp 9 niemieckiego rozporządzenia o substancjach niebezpiecznych (Gefahrstoffverordnung), polegający na sprawdzaniu skuteczności odpowiednimi metodami tam, gdzie nie istnieją wartości graniczne, nie występują. Klasyfikacja produktu reakcji jako niekrytycznego pozostaje ponadto bez odniesienia do wyników omawianych dalej: oznaczenia uczulania Sh, które lista wartości MAK i BAT 2026 prowadzi dla rozpuszczalnych związków chromu(III), oceny francuskiej agencji Anses z 2021 roku oraz mobilizacji chromu(III) związanego we włóknach jako chromu(VI) według Walter i in. 2022. Ta sama strona stwierdza w innym miejscu, że chemiczny mechanizm powstawania jest „obecnie jeszcze nie w pełni wyjaśniony”, i w tym samym tekście wskazuje materiały termoizolacyjne zawierające metale alkaliczne i metale ziem alkalicznych jako czynnik sprzyjający. [117]

Jak zorganizowana jest udokumentowana redukcja, pokazuje cement. Pozycja 47 załącznika XVII rozporządzenia REACH ogranicza rozpuszczalny chrom(VI) w cemencie do 0,0002 procent, a więc 2 ppm masy suchej. Osiąga się to przez dodanie środka redukującego, przeważnie siarczanu żelaza(II), stechiometrycznie 3,22 mg Fe(II) na mg Cr(VI), w praktyce przedawkowanego od ośmiu do dwudziestu razy, wmieszanego homogenicznie, przy reakcji, która zaczyna się dopiero z wodą zarobową, i badanego według EN 196-10. Działanie słabnie przy składowaniu, wilgoć i tlen to przyspieszają. Przenoszone jest z tego natryskiwanie roztworu na zaolejoną powierzchnię w maszynowni, bez kontroli dozowania, bez znormalizowanej procedury badawczej i z testem szybkim jako odbiorem. [118, 119]

Instrukcja zakładowa „Ausbau chromatbelasteter Dämmstoffe” według § 14 niemieckiego rozporządzenia o substancjach niebezpiecznych (Gefahrstoffverordnung), dostępna przez system informacji o substancjach niebezpiecznych WINGIS niemieckiej branżowej instytucji ubezpieczenia wypadkowego dla budownictwa, klasyfikuje tę czynność zdaniem „Te czynności lub procedury są rakotwórcze.”, nosi słowo ostrzegawcze Niebezpieczeństwo i stwierdza: „Związki chromu(VI) mogą powodować raka!” Nakazuje wygrodzenie obszarów prac i sanacji z tablicą informacyjną, metody pracy i urządzenia o niskim zapyleniu, pracę wyłącznie z odciągiem, pracę przy doprowadzeniu świeżego powietrza, odpylacze i odkurzacze przemysłowe klasy pyłowej H, bieżącą kontrolę działania i wydajności odciągu, przykrycie folią przy braku możliwości czyszczenia, cięcie materiału wyłącznie nożem, nożycami lub piłą ręczną, natychmiastowe zbieranie odpadów, oddzielne przebieralnie i pomieszczenie do mycia z natryskami jako zaplecze czarno-białe, zbieranie kombinezonów jednorazowych po zakończeniu zmiany oraz zdanie „Zdemontowanych wyrobów z wełny mineralnej nie używać ponownie.” W zakresie środków ochrony indywidualnej wymaga gogli ochronnych przy pracach nad głową i silnym pyleniu, rękawic ochronnych ze skóry bezchromianowej lub bawełnianych rękawic nasyconych nitrylem, kombinezonu ochronnego jednorazowego typu 5 oraz ochrony dróg oddechowych z wymogiem „Zawsze nosić ochronę dróg oddechowych.”, wykonanej jako filtr cząstek P3 przy półmasce lub masce ćwierćtwarzowej albo jako półmaska filtrująca FFP3. W tym wyliczeniu „Stosować środki wiążące włókna redukujące chromiany.” znajduje się na drugim miejscu, między strefowaniem a metodami pracy o niskim zapyleniu. [126]

W porównaniu z niemiecką TRGS 561 instrukcja zakładowa idzie w kilku punktach dalej. Punkt 5.9.3 ustęp 5 dopuszcza dla czynności krótkotrwałych ochronę dróg oddechowych klasy FFP2, instrukcja zakładowa nie zna stopnia dla prac krótkotrwałych i wymaga stale P3 lub FFP3. Klasy pyłowej H, doprowadzenia świeżego powietrza i zaplecza czarno-białego TRGS w tym miejscu nie wymienia. W zakresie ochrony oczu instrukcja zakładowa pozostaje poniżej, ponieważ TRGS wymaga jej bez ograniczenia, podczas gdy instrukcja zakładowa wiąże ją z pracami nad głową i silnym pyleniem. Środek wiążący włókna redukujący chromiany nie występuje w TRGS 561 w żadnym miejscu; pojęć środek wiążący włókna, środek wiążący i neutralizacja brakuje tam całkowicie. [126, 19]

Publicznie dostępna strona informacyjna tej samej instytucji ubezpieczenia wypadkowego nie podaje z tego katalogu ani jednego punktu. Opisuje drogę powstawania, wymienia jako czynniki sprzyjające stale wysokostopowe z chromem, tlen, temperatury od około 350 do 800 °C oraz materiały termoizolacyjne zawierające metale alkaliczne lub metale ziem alkalicznych, wskazuje żółtawe osady składające się przeważnie z chromianu wapnia jako najczęstszy wynik i oferuje jako jedyne działanie środek wiążący włókna, wraz ze zdaniami, że redukuje on chromian „do niekrytycznych związków chromu(III)” i wiąże włókna, oraz: „Dzięki temu obciążenie zostaje obniżone.” Jako jedyne zastrzeżenie następuje wskazanie na możliwy negatywny wpływ na obrobione materiały i na uzgodnienie ze zleceniodawcą. Ochrona dróg oddechowych, strefowanie, odciąg, zaplecze czarno-białe, zakaz ponownego użycia, ocena ryzyka, substytucja i TRGS 561 na stronie nie występują. W odniesieniu do środków ochronnych odsyła ona do wiodącej niemieckiej branżowej instytucji ubezpieczenia wypadkowego Energie Textil Elektro Medienerzeugnisse. [117, 126]

To samo skrócenie występuje po stronie przemysłowej, tam z tym samym polem słownym. Niemieckojęzyczna strona produktowa Eco-Point International BV dotycząca Chrome-6 Neutralizer opisuje ten środek jako ciecz neutralizującą na bazie kwasu, biodegradowalną, „która przekształca szkodliwy chrom-6 w nieszkodliwy chrom-3”, i podaje wśród szczególnych zalet: „Chrom-6 zostaje przekształcony w chrom-3, a więc z substancji rakotwórczej w substancję nieszkodliwą.” Sformułowanie „nieszkodliwy chrom-3” występuje w dwóch dalszych miejscach tej strony. O czasie oddziaływania, środkach ochrony, ocenie ryzyka i unieszkodliwianiu strona nie zawiera nic. Na badanie wskazuje się zdaniem, że Chrome-6-Neutralizer został zbadany i certyfikowany przez niezależne laboratorium SEEF; warunków, które ten certyfikat wyraźnie nazywa, tam nie ma. Niemiecka branżowa instytucja ubezpieczenia wypadkowego dla budownictwa z „niekrytycznymi związkami chromu(III)” i dostawca z „nieszkodliwym chromem-3” wypowiadają tym samym to samo stwierdzenie. Stan ustaleń dotyczący chromu(III) znajduje się w rozdziale 27, z oznaczeniem uczulania Sh dla rozpuszczalnych związków chromu(III), oceną francuskiej agencji Anses z 2021 roku i mobilizacją chromu(III) związanego we włóknach jako chromu(VI) według Walter i in. 2022. [127, 116]

Jako ocena: z pełnego reżimu ochronnego powstaje w przedstawieniu publicznym jeden środek, opatrzony stwierdzeniem o działaniu, którego nie ma ani w instrukcji zakładowej, ani w TRGS 561 i dla którego nie wymaga się dowodu skuteczności. Zakład, który szuka swojego stanu obowiązków, trafia najpierw na to przedstawienie, ponieważ jest ono publicznym wejściem, podczas gdy instrukcję zakładową trzeba wywołać w systemie informacji o substancjach niebezpiecznych. Pytanie, czy to skrócenie zostało przy redagowaniu rozważone, pozostaje otwarte. Działanie następuje niezależnie od tego i sięga dalej niż jakakolwiek informacja producenta, ponieważ występuje pod znakiem branżowej instytucji ubezpieczenia wypadkowego i jest tym samym cytowalne.

To samo stwierdzenie przedstawia trzeci dostawca. Strona produktowa MATinspired B.V. dotycząca TK20 Chromium-6 Neutralizer opisuje ten środek słowami „neutralizes and removes chromium-6 in surface contaminations on metals” i wyjaśnia działanie tym, że obecny chrom(VI) zostaje „converted to non-toxic chromium-3”. Istnieją tym samym trzy jednobrzmiące klasyfikacje produktu reakcji: niekrytyczny u niemieckiej branżowej instytucji ubezpieczenia wypadkowego dla budownictwa, nieszkodliwy u Eco-Point i non-toxic u MATinspired. [131]

Pytania i odpowiedzi tego samego dostawcy nazywają granice, których brakuje na stronie produktowej. Środek nie działa przeciw cząstkom unoszącym się w powietrzu, zakłada wychłodzone podzespoły, nie jest przewidziany dla metalu ze szczelinami lub otworami, ma oddziaływać najwyżej około dziesięciu minut, a następnie zostaje wytarty i spłukany wodą. O kompletności przereagowania mówi się: „We cannot guarantee that the neutralizer liquid will remove/neutralizer all chromium-6.” O trwałości wyniku mówi się, że powtórnego powstawania nie obserwowano w temperaturze pokojowej, czym nie jest objęty obrobiony i ponownie zabudowany podzespół w temperaturze eksploatacji. W zakresie środków ochrony odpowiedzi podają rękawice ochronne i ochronę oczu jako minimum, wymieniają ochronę dróg oddechowych P3 i odzież ochronną jako zalecenie i zamykają zdaniem: „It is the sole responsibility of the user which appropriate security measures should be used.” [132]

Dowód działania opiera się w obu dokumentach na zestawie testowym TK11 tego samego dostawcy. Ten sam zestaw testowy jest w instrukcji roboczej Vattenfall Generation NL kryterium, według którego zdejmowane są środki ochrony, zwracane są narzędzia i ponownie zabudowywany jest zroszony materiał izolacyjny. Do tej procedury certyfikat jednostki badawczej stwierdza, że negatywny wynik nie jest miarodajny, a francuskie badanie polowe pokazuje ten sam wynik z 869 ng chromu(VI) w analityce laboratoryjnej na turbosprężarce przy negatywnym wyniku testu szybkiego w tym samym miejscu (rozdział 19). [115, 116, 132]

Jako ocena: środek, którego pełnego działania producent nie zapewnia, jest odbierany na podstawie testu, którego negatywny wynik niezależne laboratorium uznaje za niewiarygodny, a wybór środków ochronnych przenosi się na użytkownika, podczas gdy niemiecka TRGS 561 określa je dla tego przypadku zastosowania w punkcie 5.9.3 ustęp 5. Substytucja materiału zawierającego tlenki metali alkalicznych i metali ziem alkalicznych, która zakończyłaby ponowne powstawanie, nie występuje w żadnym z dokumentów producentów. [19]

WD-40

W praktyce olej penetrujący WD-40 bywa uznawany za środek przeciw chromowi(VI) i stosowany przy pracach konserwacyjnych. Pochodzenie tej praktyki da się wskazać. Safety Bulletin Summary brytyjskiego zrzeszenia branżowego Energy UK z września 2019 roku odnotowuje, że członkowie mają doświadczenie ze stosowaniem WD-40 lub podobnych środków oraz ściereczek „to immobilise and wipe away Cr(VI) residue”. Opisane jest tym samym wiązanie pyłu przed starciem, a nie przemiana chemiczna. Ten sam dokument wymienia już trzy warunki powstawania, wyrób zawierający wapń, temperatury powyżej 300 °C i stal zawierającą chrom, i wymaga, by we wszystkich lokalizacjach elektrowni zakładać obecność. [92]

Działania redukującego WD-40 nie ma. SEEF B.V. zbadał je doświadczalnie. Przy chromie(VI) już rozpuszczonym odzysk po dodaniu 2 ml WD-40 pozostał na poziomie 96,8 procent, 240,7 wobec 248,7 µg/l. Przy referencyjnej próbce farby z pełną mineralizacją nie wystąpiła zależność od dawki; wartości mieściły się między 1280,0 a 1384,5 mg/kg wobec 1265,0 mg/kg w kontroli, a więc wszystkie powyżej kontroli. Według karty charakterystyki producenta wyrób składa się w 55 do 75 procent masowych z węglowodorów alifatycznych i oleju bazowego i nie zawiera składnika działającego redukująco. [91]

Trzecie doświadczenie wyjaśnia, dlaczego środek ten mimo to wydaje się skuteczny. Stały chrom(VI) w bezpośrednim kontakcie z WD-40, następnie rozpuszczony w wodzie, dał odzysk 5,8 procent, ponieważ chromian zbrylał się w fazie olejowej i pozostawał niedostępny dla pomiaru. Kto pobiera próbki po obróbce olejem, mierzy ułamek obecnego chromianu. Wynik potwierdza ten środek, podczas gdy chromian pozostaje niezmieniony na podzespole, w materiale czyszczącym i w odpadzie (rozdział 17). [91]

Pozornie nieszkodliwy chrom(III)

Często zredukowany chrom(III) przedstawiany jest jako niezbędny i naturalny pierwiastek śladowy. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności EFSA nie znalazł jednak w 2014 roku dowodu na niezbędność chromu(III) i uznał ustalenie odpowiedniej wielkości spożycia za niewskazane. [61]

Ponadto badanie chryzotylu Waltera i in. (2022) pokazuje, że chrom(III) związany z włóknami może w warunkach utleniających przy fizjologicznym pH zostać zmobilizowany jako chrom(VI), który pobierają komórki płuc i komórki mezotelium. Pyły przemysłowe mogą tym samym służyć jako nośniki, poprzez które pozornie nieszkodliwy chrom(III) wraca do postaci dostającej się do komórki. W jądrze komórkowym jest to następnie z kolei chrom(III), który tworzy addukty DNA. [4, 53]